Vẻ đẹp hoang sơ Tam Cốc Bích Động

644
tam coc bich dong

Tam Cốc – Bích động là một khu du lịch trọng điểm quốc gia Việt Nam. Toàn bộ khu vực bao gồm hệ thống các núi đá vôi và các di tích lịch sử thời nhà Trần. Động Bích động là điểm hấp dẫn nhất khu du lịch này, là một động tối ngập nước dài khoảng khoảng 350m cách bến Tam Cốc 2km. Động được mệnh danh là “Nam Thiên đệ nhị động”, có nghĩa là động đẹp thứ nhì của trời Nam sau động Hương Tích.

Chùa Bích Động là một ngôi chùa cổ được xây dựng trên dãy núi đá vôi Trường Yên thuộc xã Ninh Hải, huyện Hoa Lư tỉnh Ninh Bình. Là một di tích lịch sử văn hóa thuộc Quần thể danh thắng Tràng An Tam Cốc – Bích Động đã được xếp hạng di tích quốc gia đặc biệt và UNESCO công nhận là di sản thế giới.

Chùa Bích Động được xây dựng vào khoảng năm 1705 vào đời vua Lê Dụ Tông và có nguyên tên “Bạch Ngọc Thanh Sơn Đồng” do Tĩnh Đô Vương Trịnh Sâm đặt năm 1774 mang ý nghĩa một ngôi chùa bằng đá đẹp và trong trắng như ngọc ở chốn thâm sơn cùng cốc.

Chua-Bich-Dong-NinhBinh-01
Đường vào chùa Bích Động

Đường đến chùa Bích Động

Đường đến chùa Bích Động đi từ Hà Nội là dọc theo quốc lộ 1A, khi tới ngã 3 có cổng chào lớn bạn rẽ phải, đi theo hướng vào khu du lịch Tam Cốc. Phương tiện duy nhất để vào thăm khu di tích Tam Cốc – Bích Động là dùng thuyền. Dọc theo dòng Ngô Giang từ bến Tam Cốc đi thêm 2km là đến Bích Động.

Xuyên Thủy động là một động tối và ngập nước dài khoảng 350 m uốn lượn từ phía Đông sang phía Tây nằm dọc theo chiều dài Bích Động. Lối vào Xuyên thủy động ở phía sau núi, đối diện với đường vào Bích Động. Tại điểm kết thúc hành trình xuyên thủy động, du khách có thể leo núi để tới chùa Bích Động.

Kiến trúc cổ chùa Bích Động

Chùa Bích Động là một công trình kiến trúc cổ như những ngôi chùa khác. Nhưng điều độc đáo của chùa Bích Động là xây dựng theo kiểu chữ “Tam” (hán tự ), ba toà không liền nhau, tam cấp dọc theo sườn núi, dựa vào thế núi từ thấp lên cao thành 3 ngôi chùa riêng biệt: Chùa Hạ, Chùa Trung và chùa Thượng.

Chùa Hạ

Chùa Hạ bao gồm 5 gian xây trên một nền cao dưới chân núi. Trong chùa thờ phật, kiến trúc chùa theo kiểu chữ Đinh. Vì kèo, xà ngang, xà dọc cũng bằng gỗ lim. Mái chùa là hai tầng mái uốn cong, gồm 8 mái. Các cột đá ở chùa hạ đều bằng đá liền một khối, không chắp nối, cao hơn 4m.

chùa hạ chua-ha-01

Trên cùng là tòa tam thế. Tương truyền ba vị này là người biết trước được mọi việc ở ba thế giới khác nhau là Thượng giới, Hạ giới và Âm giới. Kế đến là ba vị Phật, ngồi chính giữa là đức Phật Di Đà, bên phải là Quan Âm Bồ Tát, bên trái là Đại Thế Trí Bồ Tát.

Vị ngồi hàng thứ ba, đầu đội vương miện là bà chúa Ba – Công chúa thứ ba đời vua Diệu Trang Vương đi tu đắc đạo thành Phật (còn gọi là Phật Bà nghìn mắt nghìn tay). Vị đứng thứ tư mặc áo đỏ, tay chỉ thiên, tay chỉ địa là Thích Ca Mâu Ni (còn gọi là Phật Tổ Như­ Lai). Người mặc võ phục đứng bên phải là Bát Đại Kim Cương, đứng bên trái là đại diện cho tứ trực công tào coi xét việc chính sự trong giới nhà Phật. Cuối cùng là ba vị ngồi bên trái là Chí Kiên, Chí Thể và Chí Tâm đã có công thành lập và xây dựng nên chùa Bích Động. Hai tượng Phật đá bên ngoài là Nam Tào – Bắc Đẩu, coi xét sổ sanh tử. Tấm bia lớn bằng đá bên phải là tên những người đóng góp xây dựng chùa Bích Động.

Chùa Trung

Từ chùa Hạ bước lên 120 bậc theo đường hình chữ S tới lưng chừng dãy núi Ngũ Nhạc là chùa Trung. Ngay phía trước là hai chữ Bích Động tạc vào vách núi. Đây là một chùa rất độc đáo, ít nơi có được, một nửa gắn vào hang động, một nửa lộ thiên, chùa có 3 gian thờ phật.

Chùa Trung
Chùa Trung

Chùa này đã trải qua ba thời kỳ có tên khác nhau: thời kỳ đầu (1428) có tên là chùa Động, đến 1740, đời vua Lê Hiển Tông, chùa này được mở mang, xây dựng thêm và được đặt tên là: Bạch Ngọc Thạch Sơn Đồng. Đến thế kỷ 19 dưới thời vua Tự Đức được đặt tên là chùa Bích Động. Phía trên của mái chùa có mười chữ Hán màu vàng là: Giá Lam Thần Đại Hùng Bảo Điện Nam Thiên Tổ – nghĩa là tất cả các vị sư tổ ở trời Nam này đều xuất phát từ chùa Bích Động ra đi. Về mặt bài trí ở chùa Trung, Phật Tổ Như Lai có cửu long phù giá.

Lễ Phật xong ở Thượng điện, bước lên 21 bậc đá là đến Động tối, ngay trước cửa động là chiếc chuông đồng cổ kính, nhìn ra phía ngoài là cầu Giải Oan. Du khách qua đây thường “thỉnh” lên ba tiếng chuông ngân để “giải oan” cho tâm hồn được thanh thản. Trong động có ba pho tượng đá sừng sững uy nghi. Chính giữa là đức Phật Di đà, bên phải là Vân Thù Bồ Tát, bên trái là Quan Âm Thị Kính và hình tượng Lão Thọ bằng đá, biểu tượng cho sự trường tồn bất tử v.v…

Chùa Thượng

Lên chùa Thượng, du khách phải bước tới gần 40 bậc đá theo sườn núi. Chùa Thượng còn gọi là chùa Đông, chùa thờ phật bà Quan Âm. Đây là ngôi chùa nằm ở vị trí cao nhất, gần đỉnh núi Bích Động.

chua-thuong
Chùa Thượng

Chùa Thượng có hai miếu hai bên: bên phải thờ Thổ Địa, bên trái thờ Đức Sơn Trần. Cạnh chùa có một bể nước gọi là “bể nước Cam Lô” của Phật Bà Quan Âm. Phía trước là cánh đồng Ngũ Môn. Đứng trên chùa Thượng có thể phóng tầm mắt bao quát được toàn bộ cảnh đẹp của chùa Bích Động

Chùa Bích Động không những đẹp về phong cảnh duyên dáng hữu tình, về nghệ thuật văn hóa- kiến trúc, mà nơi đây còn mang ý nghĩa là một di tích lịch sử của tỉnh Ninh Bình.